vrijdag 30 september 2016

RECENSIE | Onder Vlaamse velden - Arnout Hauben & Johanna Spaey

In april 2016 begonnen de werkzaamheden aan een nieuwe, acht kilometer lange gaspijplijn in de Westhoek, van Houthulst over Langemark tot Poelkapelle. In dat gebied woedde genadeloos de Eerste Wereldoorlog. Niet alleen de eerste gasaanval maar ook de slag om Passendale vond daar plaats. Onder meer Duitse, Britse, Franse, Nieuw-Zeelandse en Belgische soldaten streden er dag in, dag uit in de loopgraven en velen lieten er het leven. Honderd jaar later wordt het litteken nog één keer opengereten. De opgravingen hebben niet alleen stoffelijke resten, maar ook bunkers, munitie en dagelijkse gebruiksvoorwerpen blootgelegd, kortom een schat aan informatie over het frontleven tijdens de Eerste Wereldoorlog.

In Onder Vlaamse velden volgt Arnout Hauben het archeologenteam tijdens de opgravingen. Samen gaan ze op zoek naar sporen en doen ze kleine vondsten waarachter een groot verhaal schuilt. Ze proberen de stoffelijke resten te identificeren en toetsen hun ontdekkingen aan historische feiten. En natuurlijk praat Arnout ook met de omwonenden, wier eigen kleine geschiedenis onlosmakelijk verbonden is aan de geschiedenis van hun streek en hun land.


Al sinds het eerste seizoen van Ten Oorlog ben ik grote fan. Omwille van het onderwerp en de integere manier waarop dat in beeld gebracht wordt. In een eerste reeks wandelden Arnout en zijn kompanen langs de frontlinie van de Eerste Wereldoorlog, om daarna in een tweede de tocht van de geallieerden door Europa tijdens de Tweede Wereldoorlog over te doen. De derde en (voorlopig) laatste reeks, Onder Vlaamse velden, is een special rond de recente archeologische opgravingen in de Westhoek. En net zoals zijn voorgangers kreeg ook deze reeks een gelijknamig eigen boek.

Dat Johanna Spaey hieraan meeschreef is geen toeval. Ze debuteerde in 2005 met Dood van een soldaat, een literaire thriller die zich afspeelt tijdens de Eerste Wereldoorlog, en won gelijk de Gouden Strop en de Hercule Poirot Prijs. Met Vlucht en De eenzaamheid van het westen schreef ze later nog twee boeken over hetzelfde onderwerp.

Onder Vlaamse velden is opgevat als een dagboek van de veertig dagen waarin Arnout meeloopt met het team van archeologen. Je doorloopt het hele traject van afgraven, over proper maken tot het catalogiseren van vondsten en maakt daarnaast kennis met de landbouwers die rond de archeologische site wonen. Op die manier wordt geschiedenis voor je ogen opeens heel concreet. Het moment dat één van de mannen die ze opgegraven hebben een naam en een gezicht krijgt, bezorgt me kippenvel en ik onderdruk de neiging om persoonlijk de hele Westhoek uit te roepen tot archeologische site.

Arnout Hauben en Johanna Spaey hebben met Onder Vlaamse velden boeiende en doorvoelde historische non-fictie geschreven. Je merkt dat de geschiedenis van de Westhoek de schrijver nauw aan het hart ligt. De stem is dan ook niet die van een historicus maar die van een man die oprecht geïnteresseerd is in de levens van de mannen die voor altijd begraven liggen onder Vlaamse velden. 


Onder Vlaamse velden
Arnout Hauben & Johanna Spaey
Aantal pagina's: 208
ISBN 9789463101929
Uitgeverij Polis (augustus 2016)

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen